“วิชางาน 4 ฝ่าย”มหาวิทยาลัยสร้างครูไม่ได้สอน


“เพิ่งบรรจุครับ ผมทำไม่เป็น”

“ตรงนี้ต้องทำยังไงคะ เพิ่งมาค่ะ”

เป็นประโยคที่ได้ยินบ่อยครั้งจากน้องๆ หรือพี่ๆ ที่เพิ่งเข้ามาทำงานที่โรงเรียน ซึ่งตัวเองก็เคยพูดประโยคนี้และก็ไม่แปลกที่จะมีคนพูดประโยคนี้ แม้ว่าในสายวิชาชีพครูจะผ่านการฝึกงาน หรือที่เรียกกันว่า “ฝึกสอน” มาแล้วทุกคน แต่ในการฝึกสอนนั้น นักศึกษาฝึกสอนทุกคนได้รับมอบหมายหน้าที่หลักๆ คือ งานด้านการสอน ส่วนที่ต้องพูดประโยคดังกล่าวมักจะเกิดขึ้นเมื่อต้องรับผิดชอบในงานฝ่าย 4 ฝ่ายเวลาทำงานจริง

NewTeacherTheme-450x337

ตามพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ ฉบับแก้ไขปี พ.ศ. 2545 กล่าวไว้พอสังเขปว่า ทุกสถานการศึกษาจะต้องมีการแบ่งงานออกเป็นอย่างน้อย 4 ฝ่ายและมีภาระงานดังนี้

  1. งานฝ่ายวิชาการ จะมี 17 ภาระงาน
  2. งานฝ่ายงบประมาณ จะมี 22 ภาระงาน
  3. งานฝ่ายบุคคล จะมี 20 ภาระงาน
  4. งานฝ่ายทั่วไป จะมี 21 ภาระงาน
    (*จำนวนภาระงานอาจมีการเพิ่มตามแต่สถานบันการศึกษา)

เมื่อลองมองย้อนกลับในหลักสูตรของคณะศึกษาศาสตร์หรือครุศาสตร์ของหลายมหาวิทยาลัยแทบจะไม่มีวิชาที่สอนให้นักศึกษาว่าที่คุณครูในอนาคตได้เรียนรู้ ลองฝึกปรือฝีมือและความคิดโดยเฉพาะเลย

“เรียนรู้จากตอนฝึกสอนก็ได้”

ถ้านี้คือสิ่งที่คุณคิดอยู่บอกเลยครับว่านักศึกษาฝึกสอนจำนวนน้อยมากที่ได้รับโอกาสให้ทำงานฝ่ายนอกจากการสอนในห้องเรียน (อาจเป็นความหวังดีจากทางโรงเรียนไม่อยากเพิ่มภาระให้น้องๆ ฝึกสอน)

และถึงแม้ว่าจะได้ทำงานฝ่ายก็เป็นจำนวนน้อยมากๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆ ที่ตอนทำงานหรือได้บรรจุเป็นข้าราชครูที่จะได้ทำงานตรงกับฝ่ายที่เคยฝึกมาก เพราะตำแหน่งที่ว่างและเจ้าตัวได้บรรจุนั้นจะต้องรับผิดชอบงานฝ่ายต่อจากเจ้าของตำแหน่งเดิม

“ทุกโรงเรียนจะเจอปัญหากรณีครูบรรจุใหม่ทำงานในสิ่งที่ไม่รู้แบบนี้หรือเปล่า”

ขอเล่ามุมมองความคิดจากสิ่งที่ตนเองเจอมาว่า ไม่ใช่ทุกโรงเรียนที่เจอแบบนี้มักจะเป็น
“โรงเรียนขนาดกลาง”

ทางสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาขั้นพื้นฐานหรือ สพฐ. ได้แบ่งขนาดของโรงเรียนตามจำนวนนักเรียน (หลายคนคิดว่าแบ่งตามพื้นที่อาณาเขตโรงเรียน) โดยมีเกณฑ์ดังนี้

  1. โรงเรียนขนาดใหญ่ จะมีจำนวนนักเรียน 2,000 คนขึ้นไป (บางเกณฑ์จะมีขนาดใหญ่พิเศษด้วย)
  2. โรงเรียนขนาดกลาง จะมีจำนวนนักเรียน 500-1,400 คน
  3. โรงเรียนขนาดเล็ก จะมีจำนวนนักเรียน <500 คน

ทำไมโรงเรียนที่เจอปัญหามากถึงเป็นโรงเรียนขนาดกลางเนื่องจาก
– โรงเรียนขนาดใหญ่จะมี “รายได้สถานศึกษา” มากพอที่จะจ้างบุคลากรมาทำงาน งานฝ่ายทั้ง 4 ฝ่าย ส่วนใหญ่จะรับผู้มีประสบการณ์ในแต่ละด้านโดยเฉพาะ

– โรงเรียนขนาดเล็ก แม้จะไม่มีรายได้สถานศึกษามากพอจะจ้างบุคลากรทำงาน แต่ภาระงานครูที่รับผิดชอบจะไม่หนัก เพราะงานส่วนใหญ่เป็นงานที่เกี่ยวข้องกับนักเรียนไม่ทางตรงก็ทางอ้อม ด้วยจำนวนนักเรียนที่น้อย ทำให้ภาระงานในแต่ละภาระจะมีปริมาณที่ไม่มาก

– โรงเรียนขนาดกลาง รายได้สถานศึกษาไม่มากพอที่จ้างให้ครบทุกฝ่าย บางโรงเรียนไม่ได้จ้างเลยก็มี ครูประจำการเลยรับไปเต็มๆ เนื่องจากจำนวนนักเรียนที่มากกว่า 500 ปริมาณในแต่ละภาระงานจึงหนัก

คงจะไม่พูดถึงเรื่องรายได้สถานศึกษาหรือภาระงานของครูในแต่ประเภทโรงเรียนก่อน แค่อยากให้ทางนักศึกษาศาสตร์คณะศึกษาศาสตร์หรือครุศาสตร์แต่ละมหาวิทยาลัยทราบและรู้ตัวก่อนกว่า การจะเป็นครู ครูไม่ได้มีแค่หน้าที่สอนเพียงอย่างเดียว ภาระงานจากงานฝ่ายทั้ง 4 ฝ่ายย่อมหลีกเลี่ยงไม่ได้ อยากให้มหาวิทยาลัยบรรจุ “วิชางาน 4 ฝ่าย” เพื่อที่ว่าเมื่อใดก็ตามที่นักศึกษาได้มาเป็นครูประจำการจะทำงานได้ทันที

เพราะการทำงานในสิ่งที่เราไม่รู้อะไรเลย แถมโดนตั้งความหวังให้มันออกมาดีไม่ให้โรงเรียนเสียหายมันกดดันมาก

ที่มารูป: http://educationaltechnologyguy.blogspot.com/2012/02/great-resources-for-new-teachers-advice.html

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s